Published On: May 20th, 2020Categories: #Edukuję, Wpisy branżowe

Jakiś czas temu, w ramach pracy dodatkowej na zajęcia z wymowy angielskiej, przeprowadziłem pewien eksperyment. Stworzyłem tabelę, w której umieściłem 10 angielskich słów. Następnie przekazałem pięciu znajomym mi osobom (w tym jednej osobie pochodzącej z Kanady) kartkę, na której owe słowa widniały. Poprosiłem o odczytanie.

Lista zawierała następujące wyrazy:

– Chaos
– Queue
– Width
– Exactly
– Secret
– Walk
– World
– Comfortable
– London
– Mayor

Uwaga!
Zatrzymaj się tu na chwilę i wypowiedz na głos każde z nich, a następnie sprawdź, jak ci poszło i koniecznie daj znać w komentarzu!

Wymowa niektórych słów na pierwszy rzut oka wydaje się banalna (no przecież wiadomo, że mayor to MEJOR!), lecz diabeł tkwi w szczegółach. Poniżej przedstawiam analizę każdego przypadku. Postanowiłem ją oddać za pomocą symboli alfabetu łacińskiego, ponieważ jestem świadom, że są one bardziej przystępne dla osób niewtajemniczonych w fonetykę niż symbole IPA.

Chaos

poprawna wymowa – / ˈkeɪ.ɑs / (KEIOS)
Już pierwsze słowo – chaos – przysporzyło „ankietowanym” sporo kłopotów. Większość usiłowała „skalkować” polską wymowę, lub też na siłę stworzyć coś, co brzmiało dość egzotycznie (CZAIS). Prawdę mówiąc, żadna osoba z Polski, która brała udział w tym badaniu, nie poradziła sobie z tą częścią zadania. Udało się to natomiast kobiecie z Kanady (wiadomo, native speaker!). Wyraz ten stwarzał trudności dlatego, że jest to tzw. fonetyczny fałszywy przyjaciel (phonetic false friend), tj. słowo, które ma taką samą pisownię w obu językach, a jego wymowa jest całkowicie inna.

Queue

poprawa wymowa – /kjuː/ (KJUU)
Tutaj już nie było mowy o żadnym false friend, niemniej jednak trzem z pięciu osób biorących udział w eksperymencie nie udało się wyartykułować tego słowa w poprawny sposób. Problemem okazało się duże skupienie niemych głosek, które w języku polskim niemal nie występują, a co za tym idzie zapytani próbowali po prostu odczytać zapisane litery. Powstawały zatem słowa takie jak KWIWI, KWINI, czy KWEKWE (!).

Width

poprawna wymowa – /wɪtθ/ – ŁITF
Przyznam, że to słowo znalazło się w wykazie ze względu na to, że przez długi czas osobiście sprawiało mi trudności. Chciałem przekonać się, czy jestem odosobnionym, opornym przypadkiem. Okazało się, że nie. Z pięciu ust padło pięć różnych wersji, a tylko jedna była zgodna z prawidłową wymową. Co jest powodem trudności? Zakładam, że końcówka słowa, na której można sobie zwyczajnie połamać język. Przykłady odpowiedzi ochotników: ŁID, ŁICZ, ŁAITF.

Exactly

poprawna wymowa – /ɪɡˈzak(t)li/ – IGZAK(T)LI
Okazało się, że tutaj śmiałkowie poradzili sobie najlepiej. Ich wymowa była poprawna lub bardzo bliska poprawnej. Błędy, które popełniali, nie wywołałaby niezrozumienia. Dotyczyły one głównie początku wyrazu, gdzie litera e była czytana tak jak w języku polskim. Użycie głoski t w tym przypadku jest opcjonalne (można powiedzieć IGZAKLI, a można IGZAKTLI).

Secret

poprawna wymowa – /ˈsiːkrɪt/ – SIKRIT
W tym przypadku, zdawałoby się, równie łatwym jak powyższy, powstał jeden zasadniczy problem, jakim było użycie błędnej samogłoski. Ochotnicy z uporem maniaka (5 na 5 przypadków) mówili SIKRET, kiedy prawidłowy sposób wymowy brzmi SIKRIT. Nie jest to błąd, który spowodowałby niezrozumienie, lecz warto go zauważyć, co umożliwi nam zwracanie uwagi na podobne błędy w przyszłości, a w rezultacie – unikanie ich.

Walk

poprawna wymowa –/wɔːk/ – ŁOOK
Niesłychanie popularny wyraz przysporzył wiele problemów. Przede wszystkim należy pamiętać, że l jest tu nieme (o czym 3 osoby nie wiedziały). Proponowana wymowa wahała się od całkowicie dosłownej (ŁALK) do słownikowo poprawnej (ŁOOK). Poza tym jedna osoba postanowiła opuścić głoskę k (ŁOO).

World

poprawna wymowa – /wɜːld/ – ŁELD
World? Kłopotliwe słowo? Daj spokój! A jednak. Tysiące ludzi wymawia je w sposób nieprawidłowy, próbując umieścić w jego środku głoskę r. Moje „ofiary” także miały z tym problem, mówiąc zazwyczaj ŁORD, ŁERD czy ŁOORLD (kobieta z Kanady, całkowicie źle!). Problemy w przypadku tego słowa wynikają m.in z obecności głosek niemych.

Comfortable

poprawna wymowa – /ˈkʌmf(ə)təb(ə)l/ – KAMFTEBUL
Słowo, którego nie mogło zabraknąć w tym zestawieniu. Stanowi ono niesamowite wyzwanie dla niewprawionych polskich mówców. Jego artykulacja przebiega zazwyczaj zbyt dosłownie oraz bez świadomości obecności głosek niemych. Sprawy nie ułatwia też człon comfortable, który natychmiast każe nam do wymowy wplatać nieszczęsny stół. Warto też zapamiętać, że w wymowie tego słowa nie występuje głoska r. Zapytani mówili: KAMFARTEIBL (x2), czy KAMFORTEIBL. Dwie osoby natomiast bardzo dobrze uporały się z tą pułapką.

London

poprawna wymowa – /ˈlʌndən/ – LANDYN
Londyn – stolica Wielkiej Brytanii położona nad Tamizą, dla wielu Polaków drugi dom. Stoi na podium (obok Moskwy i Stambułu) największych miast Europy. Jego wymowa sprawia trudności, ponieważ większość osób próbuje robić to litera po literze. Uczestnicy eksperymentu mówili: LANDAN, LANDON czy LONDON.

Mayor

poprawna wymowa – /mɛː/ – MEE
Stawkę zamyka… mój ulubieniec. Nie spotkałem jeszcze osoby, która wymówiłaby ten wyraz poprawnie, zgodnie z jego słownikową wymową. Wszystkie osoby, które brały udział w eksperymencie, wyartykułowały błędne dźwięki. Na przykład: MAJOO, MAJOR, MAJAR, MEJAR. W rzeczywistości wyraz składa się z jedynie dwóch dźwięków: MEE. Prawdziwy fonetyczny zabójca!

Podsumowanie

Z przeprowadzonego eksperymentu wynika, że język angielski, choć posiadający niemal zerową fleksję, łatwe do ogarnięcia podstawy i coraz odważniej wchodzący do naszej kultury, bywa bardziej kłopotliwy niż mogłoby nam się wydawać. Nauka poprawnej wymowy angielskiej wymaga lat praktyk i osłuchiwania się. Nie rządzą nią bowiem niemal żadne żelazne zasady, a te istniejące są mocno umowne.
Pragnę nadmienić, że zastosowany w tekście sposób przedstawienia dźwięków za pomocą symboli alfabetu łacińskiego jest mocno umowny i poglądowy.

Źródłem transkrypcji fonetycznej jest oxforddictionaries.com.

Rozwiąż quiz!

Które słowa udało Ci się poprawnie wymówić?

Zapoznaj się z moją ofertą tłumaczeń specjalistycznych oraz zwykłych!

5 1 vote
Ocena artykułu
Zapisz się
Powiadom o
guest
4 komentarzy
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
Zobacz wszystkie komentarze
majomagn
majomagn
1 rok temu

Jeśli schwa jest dźwiękiem nieakceptowanym, to nie może występować w rzeczowniku jednosylabowym. Coś się autor nie przygotował…

Bądź na bieżąco!

Podaj adres e-mail, by otrzymywać powiadomienia o nowych wpisach.

Dziękuję! Obiecuję, że nie otrzymasz ode mnie żadnego spamu.
Wystąpił błąd. Spróbuj jeszcze raz.